2002 yılından buyana kesintisiz hizmet

Üye olun yazmaya başlayın ve Çankırı'nın geleceğine siz yön verin. Çankırı Araştırmaları Sitesi [www.cansaati.org]

Forum Anasayfası Forum Anasayfası » Gündem/Köşe Yazarları » Hakkı DURAN
  Yeni Mesajlar Yeni Mesajlar RSS - SEYDİKÖY
  Yardım Yardım  Forumu Ara   Kayıt Ol Kayıt Ol  Giriş Giriş

Yeni Sayfa 1

Güncel Sitemiz için tıklayınız.

Çankırı Araştırmaları Sitesi Ağustos 2013 3 ncü dönem sitesi

2002 yılından bu güne kesintisiz hizmet veren sitemizin binlerce yazı ve görselin bulunduğu arşivleri

2000-2005 I. Arşiv       2006-2013 II. Arşiv

 


Kilitli ForumSEYDİKÖY

 Yanıt Yaz Yanıt Yaz
Yazar
  Konu Arama Konu Arama  Konu Seçenekleri Konu Seçenekleri
Hakkı Duran Açılır Kutu Gör
Köşe Yazarı
Köşe Yazarı
Simge

Kayıt Tarihi: 30.12.2005
Status: Aktif Değil
Points: 947
Mesajın Direkt Linki Konu: SEYDİKÖY
    Gönderim Zamanı: 19.04.2008 Saat 18:12
  KÖYLERİMİZ:
 
                       SEYDİKÖY
 

Önceleri Çankırı merkez ilçeye, şimdi Eldivan ilçesine bağlı olan tarihî bir köyümüzdür.

  
                        KÖYÜN ADI
 

Köy adını “Seyyid” kelimesinden almaktadır. Arapça olan kelime “efendi, bey,  kabile reisi” anlamlarına karşılık gelmektedir. Peygamberimiz, bizzat kendisini, bazı sahâbeleri ve torunları Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin’i de seyyid olarak sıfatlandırmıştır. "Seyyid" kelimesi, daha sonraları nesebi Hz. Hüseyin (r.a) yoluyla Rasûlüllah (s.a.s)'e ulaşan kimseleri ifade eden özel bir anlam kazanmıştır. Hz. Hasan’ın soyundan gelenlere de “şerif” adı verilmiştir. Emevîler haricinde, bütün Müslüman devlet idareleri “seyyid ve şerif” lere itibar göstermişlerdir. Selçuklular, Müslüman olduktan sonra İlhanlılar ve Osmanlılar bu insanlara özel önem vermişlerdir. Osmanlı Devletinde bunların kayıtlarını tutan ve bütün işleri ile ilgilenen Nakîbü’l-eşraflık adında bir kurum(bakanlık) vardı. Anadolu’da eren, evliya olarak kabul edilmiş, türbeleri ziyaret yeri olmuş evlâd-ı resûlden çok sayıda  isimlere bütün yörelerimizde rastlıyoruz. Ülkemizde Seydi, Seydiler, gibi isimler taşıyan çok sayıda yerleşim birimi mevcuttur. Hatta Konya ilimize bağlı Seydişehir adı ile maruf bir ilçemiz vardır ki, bizzat bir bir Seyyid tarafından kurulmuştur.[1]

Kastamonu’ya bağlı Seydiler Bucağı, de yakın zamanlarda(1991) İlçe olmuştur.

 
              HACI MURAD-I VELÎ VE SEYDİKÖY
 
          Çankırı bölgesine gelip önemli hizmetler yapmış seyyidlerden  Hacı Murad-ı Velî, zaviyesini Seydîköy’de kurmuştur. Köy, adını bu seyyid ailesinden almıştır.
 

Tayip Başer,   Hacı Murad’ın babasınının Aliyyu’l-Bükâ adında biri olduğunu, üç oğlunun Abdulgaffar, Pir Ali Çelebi ve Elvan Seydi adlarını taşıdıklarını söylemektedir. Başer bu bilgileri,  Müftü Ata Efendi’nin notlarından aldığını belirtmiştir.

 
          Hacı Murad-ı Veli üzerine şu ana kadar yazılmış olanlar, menkibevî bir karakter arzetmekte olup, bilgiler tarihî belgelere dayanmamaktadır. Şifâhî kaynaklarla günümüze ulaşan bu rivayetlerin tarihi belgeler ışığında efsaneden arındırılması gerekmektedir.

        Seydî köyündeki türbenin Hacı Murad’a aidiyeti  ve köye adını veren seyyidlerden oldukları hususunda bir  mutabakat mevcuttur. (Bu konuyu ayrı bir makalede ele almak istediğim için, bu kadarını zikretmekle yetiniyorum.)

     
 OSMANLI DÖNEMİNDE KÖYÜN DURUMU
 
 Tapu tahrir defterlerine göre 16. Yüzyılda köyün durumu aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
 

          SEYDİKÖY-(v)

TAHRİR YILI:……1521……1578/79

  TAHRİR YILI:……1521……..........1578/79

HANE

               27

            34

Mücerred

                7      

            17

Muâf

               -       

              1

Hâsıl

           2.344

        2.734

 

 

Kaynak: A.KANKAL, 16.Yüzyılda Çankırı Sancağı.

[Hane: Vergiye tâbi hane(evli erkek) sayısını, t:Tımâr karyesi, v: vakıf karyesi

Mücerred: Vergiye tâbi bekâr erkek sayısını,

Muâf:    Çeşitli sebeplerle vergi alınmayanları,

Hâsıl :   Köyden alınan toplam vergi miktarını göstermektedir.]

(Bu bilgiler, 1521 ve 1578 yıllarında yapılan tahrirler(yazımlar)daki Osmanlı dönemi kayıtlarından alınmıştır.)

           

         KÖHNE KERVANSARAY

 
        Çankırı nahiyesine bağlı Seydî-köy’de bulunmaktadır. Burada köhne tâbiri eski anlamındadır. Seydîköyün vergi hâsılı(geliri) kervansarayın meremmetine vakfedilmiştir. [2]  Üstteki tabloda vakıf köy olduğu belirtilen Seydiköy'ün vergi geliri, bu kervansaraya vakfedilmiştir. Köy, ticaret yolu üzerindedir ve bu tarihî kervansaray ticaret kervanlarına hizmet sunmaktadır.

 
           19. Yüzyılın başında köyün nüfusu, 80-100 arasındadır.
 

Çankırı Kazasına Bağlı Köylerin Tahmini Nüfusu (1816)[3]

 

KÖY

Avarızhane Sayısı

Tahminî Gerçek Hane Sayısı

Katsayı

16 Gerçek Haneye göre T. Nüfus

20 Gerçek Haneye Göre T. Nüfus

Seydi

1

80

100

 



 

[1] Menkıbeye göre bu ilçenin kurucusu Seyyid Harun Velî ( )Horasan’dan Anadolu’ya bu vazife ile gelmiştir. Seyyid Harun, 1300’lü yılların başında Horasan’dan gelerek  Seydişehir’i kurmuş olan bir velidir. Şeyh Musa oğlu Abdülkerim tarafından 1555’de kaleme alınan Menakıbnamesi, Cemal Kurnaz tarafından  hazırlanarak yayınlanmıştır. (Makâlât-ı Seyyid Hârun, TTK yay. Ankara-1991)

 

[2] A. Kankal, , 16.Yüzyılda Çankırı Sancağı, s.294.

 

[3] Ahmet Elibol,Yakınçağ Başlarından Tanzimat’a Kadar Çankırı

(1789-1839), Doktora Tezi,  Ankara-2005.

 

Hakkı DURAN
Yukarı Dön
Hakkı Duran Açılır Kutu Gör
Köşe Yazarı
Köşe Yazarı
Simge

Kayıt Tarihi: 30.12.2005
Status: Aktif Değil
Points: 947
Mesajın Direkt Linki Gönderim Zamanı: 22.04.2008 Saat 18:57
 
 
              İlköğretim müfettişi Tayip Başer, önemli eserinde bu köyümüz hakkında şunları kaydetmiştir:
 
 
              

                           SEYDİKÖY

 
         “Dümeli ovasının batı yamacındadır. Arazisi müsaittir, bol hayvan beslenir. Bağları vardır. Camiin bitişiğinde 1451de bu camii yaptıran Hacı Murad-ı Veli adında bir zat yatmaktadır. Bu zat, değerli Türk âlim ve kahramanlarındandır. Bir okulu ve bir meşelik korusu vardır.

Nüfusu: Dün(1894) 306; bugün(1950) 468.”

 
              (Tayip Başer, Dünkü Ve Bugünkü Çankırı, s.100)
Hakkı DURAN
Yukarı Dön
Hakkı Duran Açılır Kutu Gör
Köşe Yazarı
Köşe Yazarı
Simge

Kayıt Tarihi: 30.12.2005
Status: Aktif Değil
Points: 947
Mesajın Direkt Linki Gönderim Zamanı: 03.10.2008 Saat 15:12
 
              438 NUMARALI DEFTERDE SEYYİDLER
 
         Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü tarafından yayınlanan 1530 tarihli ve 438 numaralı Anadolu Muhasebe Defterinde Kângırı Sancağı sınırları içinde adı geçen seyyidlerin büyük çoğunluğu, kanaatimce Hacı Murâd-ı Velî sülâlesinden gelen kimselerdir. Merkez dergâh olması hasebiyle bu kimselerin Seydiköy ile de ilgisi vardır.Yöredeki bir çok zâviyede bu sülâleden seyyidler şeyhlik yapmışlardır. Bunlarla ilgili daha ayrıntılı mâlûmâtı daha sonra yazmak üzere şimdilik adlarını kaydetmekle yetiniyorum.

 

Şeyh Seydî

Seydî b. Elvan

Seydî b. Hacı Kâsım

Seydî Bey  

Seydî Elvan evlâdı

Seydî Fakîh, imam

Seydî Muhammed b. Seydî Abdullah

Seyyid Ahmed

Seyyid Ahmed b. Hâcı Murâd

Nûr Seydî

Mevlânâ Seydî Mehmed

Mevlânâ Seydî Muhyi’d-dîn

Zeynel Seydî

Pîr Seydî Mehmed

Tayyib b. Nûr Seydî

Şeyh Seydî

Hızır Seydî evlâdı

Ahî Seydî b. Mahmud

Seydî b. Elvan zv., Kal’acık kz. (age. s.130)

Hakkı DURAN
Yukarı Dön
 Yanıt Yaz Yanıt Yaz
  Share Topic   

Forum Atla Forum İzinleri Açılır Kutu Gör

Forum Software by Web Wiz Forums® version 10.16
Copyright ©2001-2013 Web Wiz Ltd.
Yeni Sayfa 1

Güncel Sitemiz için tıklayınız.

Çankırı Araştırmaları Sitesi Ağustos 2013 3 ncü dönem sitesi

2002 yılından bu güne kesintisiz hizmet veren sitemizin binlerce yazı ve görselin bulunduğu arşivleri

2000-2005 I. Arşiv       2006-2013 II. Arşiv

 

Popup Örnek